Menu

Ale Historia

Ciekawsza strona historii

BIBLIOTEKA HITLERA.

docent73

Co czytał Hitler? Oto pytanie, na które jak sądzę, odpowiedzi szukało wielu z nas. Jak wyglądała biblioteczka Adolfa Hitlera? Jakie książki lubił czytać wódz III Rzeszy? Do dziś pozostaje to zagadką. Na temat tego, co czytał Hitler wypowiadały się tylko osoby trzecie, sam zainteresowany rzadko nawiązywał do tego tematu.

Według kamerdynera fuhrera, Heinza Linge’go, Hitler miał prywatną bibliotekę, ale nikt z wyjątkiem jego samego, nie miał do niej dostępu. Nie było też spisu książek z biblioteczki. Można było jedynie domyślać się jakie książki miał w swojej bibliotece  fuhrer. Wiadomo było, że rozczytywał się w literaturze historyczno-wojskowej, pseudogermańskiej i pseudofilozoficznej, ale znał również Nietzchego i Treitschkego. Znał też literaturę antysemicką i rasistowską (publikacje, broszury itp. wydawnictwa). Część prywatnej biblioteki Hitlera trafiła po wojnie do Biblioteki Kongresu USA w Waszyngtonie. Znalazło się tutaj około 1500 książek zgrupowanych w dziale „rzadkich książek” (znaleźli je w pobliżu Berchtesgaden w 1945 roku żołnierze amerykańscy). Niestety, część książek Hitlera stała się zapewne trofeami wojennymi.

W prywatnej bibliotece Hitlera obok książek, znajdowały się też teksty jego przemówień oraz zbiory wierszy mu dedykowanych. Nie było natomiast, o dziwo, książek Nietzchego i Schopenhauera (być może zostały zrabowane?). Z przeglądu biblioteki fuhrera wynika, że najbardziej interesowały go przewodniki krajoznawcze, kalendarze wojskowe, książki Karola Maya oraz publikacje Gottfrieda Federa. Nie była to literatura ambitna. W skład biblioteki wchodziły też albumy, seria turystycznych przewodników pt. „Sławne zabytki”, książki podarowane Hitlerowi przez różnych ludzi m.in. „Cezar, polityk i mąż stanu”, „Werwolf” itp. W czasie, gdy doszedł do władzy, otrzymał od Fritza Thyssena książkę pt. „Wodzowie – historia wielkich wodzów naszej ery”.

Po 1939 roku Hitler zapewne rzadko sam kupował sobie książki. Większość otrzymywał jako prezenty. Wśród nich znalazły się dzieła filozoficzne Fichtego i Paula de Lagarde (orędownik niemieckiego imperializmu) oraz książki Ernsta Jungera (militarysta i nacjonalista) i Hansa Heinza. Od biskupa Aloisa Hudala z Rzymu, fuhrer otrzymał książkę „Zasady narodowego socjalizmu”. Ważne miejsce w bibliotece Adolfa Hitlera zajmowały też prace o Ryszardzie Wagnerze (w tym jego biografia) oraz oczywiście, kilkanaście wydań „Mein Kampf”.

Wśród wszystkich tych książek można odnaleźć także kilka publikacji w obcych językach (Hitler nie znał żadnego obcego języka). Co ciekawe, wśród nich znajdowała się pacyfistyczna broszura Normanna Angella „The Great Illusion 1933”. Było też kilka książek włoskich i francuskich faszystów. Jednak „hitem” zbioru książek Hitlera była mała książka kucharska pani Maji Charpentier pt. „Dobra kuchnia wegetariańska” przesłana przez autorkę Hitlerowi w 1934 roku z dedykacją: „Kanclerzowi Rzeszy, panu Hitlerowi, wegetarianinowi, a więc człowiekowi miłującemu pokój (…)”. Od swoich najbliższych współpracowników Hitler również otrzymywał książki. Od Himmlera w 1927 roku otrzymał pracę rasisty Hansa K. F. Gunthera „Rycerz, śmierć i diabeł – myśl bohaterska”. Od Alfreda Rosenberga i Gregora Strassera pochodziły książki niemieckich antysemitów – Arthura Dintera i Adolfa Bartelsa.

Biblioteka Hitlera była więc zbiorem małowartościowej literatury, „misz-maszem” rasistowsko-antysemickim, zbiorem pseudofilozoficznych i pseudohistorycznych „dzieł”. Uzupełniały ją albumy, broszury, kalendarze i przewodniki, które dziś do prawdziwej literatury trudno zaliczyć. Była w pewnym sensie biblioteka Hitlera odbiciem jego samego, tego co myślał, sądził, jakim był człowiekiem. Często mówi się, że książki wiele mówią o ich właścicielu („pokaż mi swoja biblioteczkę, a powiem ci kim jesteś”). W tym wypadku, jak sadzę, ma to swoje głębokie uzasadnienie.

Na podstawie: M. Podkowiński, W kręgu Hitlera, Książka i Wiedza, Warszawa 1995.

„ALE HISTORIA” NA FACEBOOK - SPRAWDŹ!

© Ale Historia
Blox.pl najciekawsze blogi w sieci